Home-Ofis Giderleri

Son yıllarda ciddi oranda artış gösteren home ofis çalışma yöntemi, birçok kişiyi memnun eden bir çalışma ortamıdır. Başınızda sizi her an denetleyen, sorgulayan birilerinin olmaması, sabah erkenden kalkıp hazırlanma derdinin bulunmaması, yol giderlerinin ve yolda harcanan zamanın yok olması, özellikle bayanlar için kuaför, makyaj gibi giderlerin azalması, dilediğiniz saatte işe başlayıp, istediğiniz sürelerle çalışmanın mümkün olması, home ofisin cazipliğini artırmaktadır. Öte yandan Home-Ofis şahsi teşebbüsler açısından elektrik, su, kira gibi maliyetleri de azaltan bir uygulamadır.

Ancak Home-Ofis çalışmanın kişileri sosyalleşmekten uzaklaştırdığı, işe geç başlayıp, geç saatte bitirme alışkanlığına yol açtığı, işyeri ortamına nazaran işe odaklanmayı güçleştirdiği, kişiyi avare edecek unsurların çok olduğu, bunun da uyku saatleri ve düzenli yaşam alışkanlıklarını bozduğu, giderek hayatı olumsuz etkilediği de bir gerçektir. Bu da özel hayatı negatif etkileyen bir durumdur. En azından evde ilgi bekleyenler bu durumdan şikâyetçi olmakta, hatta gelecek misafirler bile programlarını bu duruma göre ayarlamak durumunda kalmaktadırlar. Evlerin home-ofise dönüşmesi ve buralardan yürütülen serbest meslek faaliyetlerinde, kullanılan yere ait elektrik, su, doğalgaz gibi harcamaların ne kadarının gider yazılabileceği, katma değer vergisi (KDV) tutarlarının nasıl indirim konusu yapılacağı zaman zaman duraksamalara yol açmaktadır.

Gelir Vergisi Kanunu’nun serbest meslek faaliyetlerinde kazançtan indirilebilecek giderleri düzenleyen 68. maddesinin 1. fıkrasının (1) numaralı bendinde genel giderlerin kazançtan indirilebileceği kabul edilmiştir. Ancak serbest meslek kazancının tespitinde bir giderin indirilebilmesi için kazancın elde edilmesi ve idamesi ile açık ve doğrudan bir bağının bulunması, yapılan işin mahiyetine uygun olması ve iş hacmi ile uyumlu olması gerekmektedir.

Buna göre, serbest meslek faaliyeti için Home-Ofis olarak kullanılan konuta ait doğalgaz, elektrik ve su faturaları gibi genel gider mahiyetindeki ödemelerin yarısının, serbest meslek kazancının tespitinde gider olarak indirilmesi mümkündür. Burada aboneliklerin kiracı serbest meslek erbabı üzerine olup olmadığı da önemlidir.

Home-Ofis olarak kullanılan yerin kira olması ve aboneliklerin kiraya vermiş olan adına olması halinde ise, aboneliğin kiralanan yere ait olması ve ödemenin kiracı serbest meslek erbabı tarafından yapılmış olması gerekmektedir. Bunun ispat yükü de kiracı serbest meslek erbabına aittir. Burada kiracının kendi banka hesabı üzerinden verdiği otomatik ödeme talimatı, münferit ödemelerde banka dekontuna yazılacak açıklama, kira sözleşmesinde bu giderlerin kiracıya ait olacağına dair kayıt, birer kanıt aracı olabilir. Söz konusu faturalarda bulunacak katma değer vergisinin ise, fatura bedelinin gider yazılan kısma tekabül eden tutarı indirim konusu yapılabilir. Kalan kısmın, bir başka deyişle gider yazılamayan kısma tekabül eden KDV’nin indirim konusu yapılması söz konusu değildir. Home-ofise’de kullanılan bilgisayar, telefon, internet bağlantısı, yazıcı, tarayıcı, fotokopi ve faks makinası gibi demirbaşların sarf masrafl arının ve kendilerine ait amortismanların da tabii ki gider olarak dikkate alınması mümkündür. İkâmetgâhlarının bir kısmını iş yeri olarak kullanan, yani home-ofislerde çalışan serbest meslek erbabının, ödediği kiranın tamamını da gider olarak dikkate alması mümkündür. Buna karşılık Home- Ofice olarak kullanılan taşınmazın serbest meslek erbabının kendi mülkü olması halinde, kira yerine taşınmazın amortismanın ancak yarısı gider olarak dikkate alınabilir. Kira da tamamının, amortismanda ise yarısının gider olarak dikkate alınması, kira bedeli üzerinden yapılacak stopaj açısından önem taşımaktadır. Çünkü konut olarak kiralanan bir yerin aynı zamanda işyeri olarak kullanılması halinde, kira bedelinin tamamı üzerinden stopaj yapılması gerekmektedir. Böyle bir durumda ise yıllık beyan açısından, kiraya vermiş bulunanın söz konusu kira gelirini işyeri kira geliri olarak kabul etmesi, beyannameye girip girmeyeceğini buna göre belirlemesi ve kira gelirinden mesken kira gelirlerine ilişkin istisnayı düşmemesi gerekmektedir.

Dünya