İHRAÇ KAYDIYLA TESLİMLERDE KDV HESAPLANMAYACAK! YMM ABDULLAH TOLU

KDV uygulamasında uzun yıllardan bu yana süre gelen hatalı bir uygulama daha Maliye Bakanlığı tarafından düzeltildi. İhracatçıların  kendilerine ihraç kaydıyla mal teslim eden imalatçılar aleyhine oluşan kur farkları nedeniyle imalatçılara düzenledikleri düzeltme faturalarına KDV hesaplatılmasını zorunlu tutan uygulama, nihayet değiştirildi.

Olay Neydi?

KDV Kanununun 11/1-c maddesine göre, ihraç edilmek kaydıyla imalatçılar tarafından kendilerine teslim edilen mallara ilişkin olarak imalatçılar tarafından hesaplanan KDV, ihracatçılar tarafından imalatçılara ödenmemekte, imalatçıların bu şekilde hesapladıkları halde ihracatçılardan tahsil etmedikleri KDV ise, tecil ve terkin edilmekte, terkin edilemeyen KDV ise kendilerine iade edilmektedir.

Uzun yıllardan bu yana süre gelen uygulamaya göre, döviz kurlarındaki azalış nedeniyle bu şekilde teslim edilen mallar nedeniyle imalatçılar aleyhine kur farkının oluştuğu durumlarda,  imalatçıların hesaplarının düzeltilmesi bakımından ihracatçılar tarafından imalatçıya bir fatura düzenlenmesi ve KDV hesaplanması,  hesaplanan KDV’nin ihracatçılar tarafından beyan edilmesi, imalatçıların ise bu KDV’yi indirim konusu yapması isteniyordu.

Ancak bu uygulama, tecil-terkin sisteminin getiriliş amacına ters düşmekte, ihracatçıların gereksiz KDV hesaplayarak beyan etmelerine ve yüklenmelerine, imalatçıların ise yine gereksiz KDV yüklenimlerine neden oluyordu.

Uygulamada Yapılan Değişiklik Ne?

15 Şubat 2017 tarihli ve 29980 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 11 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ ile, KDV Genel Uygulama Tebliği’nin konu ile ilgili (II/A-8.9.) bölümünde değişiklikler ve yeni eklemeler yapılmıştır.

Konunun daha iyi anlaşılabilmesi bakımından söz konusu bölümün değişmeden önceki ve sonraki hallerine aşağıda yer verilmiştir:

Değişmeden Önceki Şekli

“8.9. İmalatçı Aleyhine Matrahta Meydana Gelen Değişiklik

İmalatçı aleyhine ortaya çıkan kur farkları için ihracatçılar tarafından imalatçıya bir fatura düzenlenerek KDV hesaplanır. Bu faturada hesaplanan KDV ihracatçı tarafından beyan edilir, imalatçı tarafından indirim konusu yapılır.

İhraç edilen mallar için yurtdışındaki firmalar tarafından sunulan yurtdışında ifa edilen ve yurtdışında yararlanılan mümessillik, pazarlama, reklâm vb. hizmetler verginin konusuna girmez.

Bu nedenle, KDV’nin konusuna girmeyen hizmetler karşılığında ödenen bedellerin ihracatçı tarafından imalatçılara aynen aktarılmasında da KDV hesaplanmaz.”

Değişiklikten Sonraki Şekli

"3065 sayılı Kanunun (11/1-c) maddesinde, ihracatçılara mal teslim eden imalatçılara iade edilecek katma değer vergisinin, ihraç edilen mala ilişkin imalatçı satış bedeline göre hesaplanan vergiden, imalatçı aleyhine matrahta meydana gelen değişikliğe ilişkin verginin düşülmesinden sonra kalan tutardan fazla olamayacağı hükme bağlanmıştır."

İmalatçı aleyhine ortaya çıkan kur farkları için ihracatçılar tarafından düzenlenecek faturada KDV hesaplanmaz. Bu kapsamda düzenlenen faturaya; "3065 sayılı KDV Kanununun (11/1-c) maddesi hükümlerine göre, ihraç edilmek şartıyla yapılan teslimlerde imalatçı aleyhine matrahta meydana gelen değişikliğe ilişkin olduğundan KDV hesaplanmamıştır." ifadesi yazılır. Ayrıca söz konusu faturada, imalatçı tarafından düzenlenen faturanın tarih ve sayısına yer verilir.

İmalatçılara ihraç kayıtlı teslim nedeniyle iade edilecek KDV hesabında, imalatçı aleyhine ortaya çıkan kur farklarından doğanlar da dahil olmak üzere, imalatçı aleyhine matrahta meydana gelen değişikliğe ilişkin verginin (imalatçı aleyhine matrahta meydana gelen değişikliğe ihraç kayıtlı teslim edilen malın tabi olduğu oran uygulanmak suretiyle bulunan tutar) ihraç kayıtlı teslim bedeli üzerinden hesaplanan vergiden düşüleceği tabiidir.

İhraç edilen mallar için yurtdışındaki firmalar tarafından sunulan yurtdışında ifa edilen ve yurtdışında yararlanılan mümessillik, pazarlama, reklâm vb. hizmetler verginin konusuna girmez.

Bu nedenle, KDV’nin konusuna girmeyen hizmetler karşılığında ödenen bedellerin ihracatçı tarafından imalatçılara aynen aktarılmasında da KDV hesaplanmaz.”

Yapılan Bu Değişiklik Ne Anlama Geliyor? Uygulama Nasıl Değişti?

1) Bu Şekilde Ortaya Çıkacak Aleyhe Kur Farkları İçin Fatura Düzenlenecek Ancak KDV Hesaplanmayacak

Yukarıda da ifade edildiği üzere, değişmeden önceki uygulamada, tecil-terkin sistemi kapsamında  yapılan ihraç kaydıyla teslimlerde imalatçılar aleyhine ortaya çıkan kur farkları için ihracatçıların imalatçılara fatura düzenlemeleri ve KDV hesaplamaları isteniliyordu. İhracatçılar bu KDV’yi hesaplanan KDV olarak beyan ediyor, imalatçılar ise indirim konusu yapıyorlardı.

11 Seri No.lu Tebliğ ile yapılan değişikliğe göre, ihraç kaydıyla tecil-terkin sistemi kapsamında mal teslim eden imalatçılar aleyhine ortaya çıkan kur farkları için ihracatçılar tarafından yine fatura düzenlenmesi ancak düzenlenecek faturada KDV hesaplanmaması uygun görülmüştür. Yani, Tebliğin yayımlandığı 15 Şubat 2017 tarihinden itibaren ihracatçılar, kendilerine ihraç kaydıyla mal tesliminde bulunan  imalatçılar aleyhine oluşan kur farkları için imalatçılara fatura düzenleyecekler, ancak KDV hesaplamayacaklardır.

2) Kur Farkı Faturasında KDV Hesaplanmaması İçin Faturaya Aşağıdaki Şerhin Düşülmesi Gerekiyor

İhraç kaydıyla tecil-terkin sistemi kapsamında mal teslim eden imalatçılar aleyhine ortaya çıkan kur farkları için ihracatçılar tarafından düzenlenecek faturada KDV hesaplanmaması için, faturaya aşağıdaki şerhin düşülmesi gerekmektedir:

"3065 sayılı KDV Kanununun (11/1-c) maddesi hükümlerine göre, ihraç edilmek şartıyla yapılan teslimlerde imalatçı aleyhine matrahta meydana gelen değişikliğe ilişkin olduğundan KDV hesaplanmamıştır."

Ayrıca söz konusu faturada, imalatçı tarafından düzenlenen faturanın tarih ve sayısına yer verilecektir.

3) İmalatçılara Fazla İade Yapılmaması İçin, Aleyhe Kur Farkı Tutarı Üzerinden Hesaplanacak KDV Tutarı, İhraç Kaydıyla Teslim Bedeli Üzerinden Hesaplanan KDV’den Düşülecektir.

Bu şekilde ortaya çıkan aleyhe kur farkları nedeniyle matrahta bir değişiklik meydana geldiğinden, bu tutara ilişkin KDV’nin düzeltilmemesi,  imalatçıların daha fazla KDV iadesi almasına yol açabilecektir. Çünkü, bu teslimlerde azami iade tutarı, ihraç kaydıyla teslim bedeli üzerinden hesaplanan ancak ihracatçılardan tahsil edilmeyen tutardır.

Yeni düzenlemede, buna da bir tedbir alınmış olup, imalatçılara ihraç kayıtlı teslim nedeniyle iade edilecek KDV hesabında, imalatçı aleyhine ortaya çıkan kur farklarından doğanlar da dahil olmak üzere, imalatçı aleyhine matrahta meydana gelen değişikliğe ilişkin verginin (imalatçı aleyhine matrahta meydana gelen değişikliğe ihraç kayıtlı teslim edilen malın tabi olduğu oran uygulanmak suretiyle bulunan tutar) ihraç kayıtlı teslim bedeli üzerinden hesaplanan vergiden düşülmesi gerektiği açıklanmıştır. İade hesabında, imalatçıların bu hususa özellikle dikkat etmelerinde fayda görüyoruz.

Saygılarımla.

Abdullah TOLU 
Yeminli Mali Müşavir
info@toluenymm.com